Bu nedenle özellikle yenidoğan dönemindeki uzun ve alışılmadık ağlama nöbetleri çocuk doktoru tarafından değerlendirilmelidir.
Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır; tanı ve tedavi için çocuk doktoruna başvurulmalıdır.
Kolik Bebek Nedir?
Kolik; sağlıklı görünen, normal beslenen ve gelişimini sürdüren bir bebekte belirgin bir neden olmadan ortaya çıkan uzun süreli, yoğun ve tekrarlayan ağlama nöbetlerini tanımlar.
Geleneksel olarak kolik tanımında “3’ler kuralı” kullanılır:
Günde üç saatten uzun ağlama
Haftada en az üç gün tekrarlama
En az üç hafta devam etme
Her bebeğin ağlama düzeni farklı olduğu için tanı yalnızca bu kurala göre konulmaz. Doktor öncelikle ağlamaya yol açabilecek başka bir sağlık sorunu bulunup bulunmadığını değerlendirir.
Kolik genellikle yaşamın ilk haftalarında başlar, yaklaşık altıncı haftada yoğunlaşabilir ve çoğu bebekte üçüncü veya dördüncü aya doğru azalır.
Kolik Bebek Belirtileri Nelerdir?
Kolik bebeklerde en sık karşılaşılan belirtiler şunlardır:
Belirgin bir neden olmadan başlayan yoğun ağlama
Ağlamanın özellikle öğleden sonra veya akşam saatlerinde artması
Bebeğin sakinleştirilmesinin zor olması
Yumruklarını sıkması
Bacaklarını karnına doğru çekmesi
Sırtını geriye doğru yaylandırması
Ağlama sırasında yüzünün kızarması
Karnından ses gelmesi veya gazlı görünmesi
Ağlama nöbetlerinin uzun sürmesi
Nöbetlerin çoğunlukla benzer saatlerde tekrarlanması
Kolik bebeğin ağlaması ani başlayabilir ve oldukça güçlü olabilir. Bununla birlikte bebek, ağlama nöbetleri dışında genellikle sağlıklı görünür, beslenir ve kilo almaya devam eder.
Kolik Neden Olur?
Koliğin kesin nedeni tam olarak bilinmemektedir. Bebeğin henüz gelişmekte olan sindirim ve sinir sistemi, gaz, çevresel uyaranlara karşı hassasiyet veya beslenme sırasındaki hava yutma gibi etkenlerin rol oynayabileceği düşünülür.
Kolik her zaman annenin tükettiği bir yiyecekten, anne sütünün yetersizliğinden veya ebeveynlerin yaptığı bir hatadan kaynaklanmaz. Ebeveynlerin kendilerini suçlamaması önemlidir.
Bebekte süt proteini alerjisi, reflü veya beslenme problemi düşünülüyorsa değerlendirmeyi çocuk doktoru yapmalıdır. Doktor önerisi olmadan annenin beslenmesinden çok sayıda gıdayı çıkarmak veya bebeğin mamasını sık sık değiştirmek uygun değildir.
Kolik Bebeğe Ne İyi Gelir?
Kolik için her bebekte kesin sonuç veren tek bir tedavi bulunmaz. Aşağıdaki güvenli yöntemler bebeğin sakinleşmesine yardımcı olabilir.
1. Önce Temel İhtiyaçlarını Kontrol Edin
Bebeğin aç olup olmadığını, bezinin temizliğini, bulunduğu ortamın sıcaklığını ve kıyafetlerinin rahatsız edip etmediğini kontrol edin.
Saç teli veya ipliğin bebeğin parmaklarına dolanmadığından da emin olun. Bazen fark edilmeyen küçük bir rahatsızlık yoğun ağlamaya neden olabilir.
2. Bebeğinizi Dik Pozisyonda Tutun
Bebeğinizi beslenme sırasında ve sonrasında bir süre dik pozisyonda tutmak, yuttuğu havayı çıkarmasına yardımcı olabilir. Başını ve boynunu her zaman elinizle destekleyin.
Beslenme sırasında kısa molalar vererek bebeğin gazını çıkarabilirsiniz. Ancak her ağlamayı açlık olarak değerlendirerek gereğinden fazla beslemek huzursuzluğu artırabilir.
3. Nazikçe Sallayın veya Yürüyün
Bebeğinizi kucağınızda tutarak yavaşça yürümek veya düzenli, nazik hareketlerle sallamak rahatlamasına yardımcı olabilir.
Bebeği hiçbir zaman sert biçimde sallamayın. Şiddetli sallama ciddi beyin hasarına ve hayati tehlikeye neden olabilir.
4. Sakin ve Tekrarlayan Sesler Deneyin
Düşük seviyede beyaz gürültü, sakin bir şarkı veya yumuşak bir ses bazı bebeklerin rahatlamasına yardımcı olabilir. Ses kaynağını bebeğin kulağına çok yakın yerleştirmeyin ve yüksek ses kullanmayın.
Aynı anda çok sayıda yöntem uygulamak bebeğin daha fazla uyarılmasına yol açabilir. Bir veya iki sakinleştirme yöntemini birkaç dakika deneyip bebeğin tepkisini gözlemleyebilirsiniz.
5. Ilık Banyo Yaptırın
Bebeğiniz banyodan hoşlanıyorsa ılık bir banyo sakinleşmesine yardımcı olabilir. Suyun sıcaklığını kontrol edin ve bebeği küvette bir an bile yalnız bırakmayın.
6. Karnına Nazik Masaj Yapın
Bebeğin karnına saat yönünde, bastırmadan ve yumuşak hareketlerle masaj yapabilirsiniz. Bacaklarını nazikçe bisiklet çevirir gibi hareket ettirmek de gazın çıkmasına yardımcı olabilir.
Masajı beslenmenin hemen ardından yapmayın. Bebek rahatsız oluyor veya daha fazla ağlıyorsa uygulamayı bırakın.
7. Ten Tene Temas Kurun
Bebeği göğsünüze yakın ve güvenli bir şekilde tutmak, sakin sesle konuşmak ve ten tene temas kurmak rahatlamasına yardımcı olabilir.
Yorgunsanız bebekle koltukta veya kanepede uyumayın. Uykuya dalma ihtimaliniz varsa bebeği kendi güvenli uyku alanına yerleştirin.
Kolik Bebek Nasıl Uyutulmalıdır?
Kolik bebeğin de güvenli uyku kurallarına uygun şekilde yatırılması gerekir. Bebek her uykuda sırtüstü, sert ve düz bir yatakta uyumalıdır.
Yatağın içerisinde yastık, yorgan, oyuncak, pozisyon yastığı veya gevşek örtü bulunmamalıdır. Eğimli yataklar ve uyku pozisyon ürünleri kullanılmamalıdır.
Bebeği yalnızca uyanıkken ve sürekli gözetim altındayken yüzüstü yatırabilirsiniz. Bebeğin yüzüstü uyumasına izin verilmemelidir.
Gaz Damlası ve Probiyotik Kullanılabilir mi?
Gaz damlaları, bitkisel karışımlar ve probiyotikler her bebek için uygun değildir. Bu ürünlerin kolik üzerindeki etkileri ürüne ve bebeğin beslenme biçimine göre değişebilir.
Doktor önerisi olmadan bebeğe:
Bitki çayı
Rezene veya anason
Şekerli su
Gaz damlası
Probiyotik
Bitkisel şurup
Ağrı kesici veya başka bir ilaç
verilmemelidir.
“Doğal” ifadesi bir ürünün bebekler için güvenli olduğu anlamına gelmez. Kullanılacak tüm ürünler çocuk doktoruna danışılmalıdır.
Anne Beslenmesini Değiştirmeli mi?
Emziren annenin kolik nedeniyle doğrudan katı bir eliminasyon diyetine başlaması önerilmez. Gereksiz kısıtlamalar annenin yetersiz beslenmesine yol açabilir.
Bebekte dışkıda kan, yoğun mukus, egzama, tekrarlayan kusma, beslenme güçlüğü veya yetersiz kilo alımı varsa çocuk doktoru besin alerjisi açısından değerlendirme yapabilir. Gerekli görülürse beslenme düzenlemesi doktor veya diyetisyen gözetiminde gerçekleştirilmelidir.
Mama ile beslenen bebeğin maması da doktor önerisi olmadan değiştirilmemelidir.
Kolik Ne Zaman Geçer?
Kolik çoğunlukla geçici bir dönemdir. Belirtiler genellikle üçüncü veya dördüncü aydan itibaren azalmaya başlar. Dördüncü aydan sonra yoğun ağlama devam ediyorsa veya bebeğin gelişimiyle ilgili endişe varsa doktora başvurulmalıdır.
Hangi Belirtilerde Doktora Başvurulmalı?
Aşağıdaki belirtiler yalnızca koliğe bağlanmamalı ve tıbbi değerlendirme alınmalıdır:
Bebeğin yeterince beslenmemesi veya emmeyi reddetmesi
Kilo alamaması
Tekrarlayan veya fışkırır tarzda kusma
Yeşil, sarı veya kanlı kusma
Dışkıda kan görülmesi
Karında belirgin şişlik veya hassasiyet
Normalden daha az idrar yapması
Aşırı halsizlik veya zor uyandırılma
Solunum güçlüğü, morarma veya nefeste duraklama
Zayıf, tiz, alışılmadık veya sürekli ağlama
Bebeğin normalden farklı görünmesi
Dördüncü aydan sonra yoğun ağlama nöbetlerinin devam etmesi
Üç aydan küçük bir bebeğin ateşi 38°C veya üzerindeyse acil tıbbi değerlendirme gerekir.
Bebek nefes almakta zorlanıyor, morarıyor, tepki vermiyor, nöbet geçiriyor veya uyandırılamıyorsa 112 aranmalıdır.
Ağlama Sizi Zorluyorsa Ne Yapmalısınız?
Kolik yalnızca bebeği değil, ebeveynleri de fiziksel ve duygusal olarak yorabilir. Kendinizi kontrolünüzü kaybedecek kadar bunalmış hissederseniz bebeği sırtüstü şekilde güvenli ve boş yatağına bırakın. Birkaç dakika başka bir odaya geçerek sakinleşin ve mümkünse güvendiğiniz bir kişiden yardım isteyin.
Bebeği hiçbir koşulda sarsmayın veya sallamayın. Sakinleştikten sonra yeniden yanına dönün. Başa çıkmakta zorlanıyorsanız aile yakınlarından ve sağlık uzmanından destek istemek önemlidir.
Kolik bebek belirtileri; uzun süren ağlama nöbetleri, yumrukları sıkma, bacakları karna çekme, yüzün kızarması ve sakinleşmekte zorlanma şeklinde görülebilir. Kolik çoğunlukla geçici olsa da bebeğin ağlamasını doğrudan koliğe bağlamadan önce başka sağlık sorunlarının dışlanması gerekir.
Bebeği dik tutmak, nazikçe sallamak, gazını çıkarmak, sakin sesler kullanmak ve düşük uyaranlı bir ortam hazırlamak rahatlamasına yardımcı olabilir. Ancak ilaç, bitkisel ürün, probiyotik, mama değişikliği veya anneye özel diyet gibi uygulamalar çocuk doktoruna danışılmadan denenmemelidir.

Yorumlar
Yorum yazmak için giriş yap veya kayıt ol.